8 ກັນຍາ ແມ່ນວັນສາກົນແຫ່ງການລຶບລ້າງ ຄວາມບໍ່ຮູ້ໜັງສື


...

07.09.2018 9:41     

   ເນື່ອງໃນໂອກາດວັນສາ ກົນແຫ່ງການລຶບລ້າງຄວາມບໍ່ ຮູ້ໜັງສື ຄົບຮອບ 53 ປີ (8/9/ 1965-8/9/2018) ກະຊວງ ສຶກສາທິການ ແລະ ກິລາ ໄດ້ ຈັດພິທີຖະແຫຼງຂ່າວວັນສຳຄັນ ດັ່ງກ່າວຂຶ້ນ ໃນວັນທີ 6 ກັນຍາ ນີ້ ທີ່ກະຊວງສຶກສາທິການ ແລະ ກິລາ ໂດຍການໃຫ້ກຽດ ຖະແຫຼງຂ່າວຂອງທ່ານ ນາງ ແສງເດືອນ ຫຼ້າຈັນທະບູນ ລັດ ຖະມົນຕີກະຊວງສຶກສາທິການ ແລະ ກິລາ ຊຶ່ງທ່ານໄດ້ມີຄຳ ເຫັນວ່າ: ວັນສະເຫຼີມສະຫຼອງວັນສາກົນ ແຫ່ງການລຶບລ້າງຄວາມບໍ່ຮູ້ໜັງສືແມ່ນວັນທີ 8 ກັນຍາ ຊຶ່ງໃນແຕ່ລະປີພວກເຮົາກໍໄດ້ທົບທວນຄືນ ໃນບັນດາວຽກທີ່ກ່ຽວຂ້ອງກັບການລຶບລ້າງຄວາມບໍ່ຮູ້ໜັງສື, ການບຳລຸງຍົກລະດັບການສຶກສາຄວບຄູ່ກັບການຝຶກອົບຮົມວິຊາຊີບຂັ້ນພື້ນຖານ. ໃນວັນທີ 28 ສິງຫາ 2015 ຜ່ານມານີ້ ສປປ ລາວ ກໍໄດ້ປະກາດຈົບຊັ້ນປະຖົມບຳ ລຸງຢ່າງເປັນທາງການ ຊຶ່ງປະ ຊາຊົນບັນດາເຜົ່າທົ່ວປະເທດ ໄດ້ມີຄວາມເອກອ້າງທະນົງໃຈຕໍ່ຜົນສຳເລັດດັ່ງກ່າວ. ວັນທີ 8 ກັນຍາ ແມ່ນວັນສາກົນແຫ່ງການລຶບລ້າງຄວາມບໍ່ຮູ້ໜັງສື ຊຶ່ງປີນີ້ ໝູນວຽນມາ ຄົບຮອບ 53 ປີ (8/9/1965-8/9/2018) ວັນດັ່ງກ່າວແມ່ນວັນທີ່ມີຄວາມໝາຍສຳຄັນຢ່າງຍິ່ງ ຕໍ່ກັບປະຊາຊາດໃນທົ່ວໂລກ ໂດຍສະເພາະແມ່ນຜູ້ ດ້ອຍໂອກາດ, ພາດໂອກາດທາງການສຶກສາ ຊຶ່ງຕົ້ນຕໍແມ່ນຄວາມບໍ່ຮູ້ໜັງສື ແລະ ການ ຮຽນທີ່ບໍ່ຈົບການສຶກສາຂັ້ນພື້ນຖານ ຊຶ່ງມັນໄດ້ກາຍເປັນອຸປະສັກຢ່າງໃຫຍ່ຫຼວງຕໍ່ກັບການ ພັດທະນາຄົນກໍຄືການພັດທະນາຊັບພະຍາກອນມະນຸດ, ພັດທະນາເສດຖະກິດ-ສັງຄົມຂອງຊາດ ຂອງສັງຄົມ ຂອງຕົນເອງ ແລະ ຄອບຄົວ. ດ້ວຍເຫດຜົນດັ່ງກ່າວ. ປະຊາຊົນຜູ້ຮັກຫອມສັນຕິພາບ ປະຊາທິປະໄຕ ແລະ ຮັກຄວາມເປັນທາໍຢູ່ໃນທົ່ວໂລກ ຈຶ່ງໄດ້ພ້ອມກັນສະເໜີ ເພື່ອທວງເອົາສິດໃນການສຶກສາຮາໍ່ຮຽນ ແນໃສ່ເຮັດໃຫ້ປະຊາຊົນເຫຼົ່ານັ້ນ ຫຼຸດພົ້ນອອກຈາກຄວາມບໍ່ຮູ້ໜັງສື ແລະ ຮຽນຈົບຊັ້ນປະຖົມ ຫຼື ຮຽນສູງກວ່ານັ້ນ ເພື່ອໃຫ້ຄົນເຮົາມີລະດັບຄວາມຮູ້ຄວາມສາມາດສູງຂຶ້ນໄປເລື້ອຍໆ. ກອງປະຊຸມສາກົນລະດັບ ລັດຖະມົນຕີກະຊວງສຶກສາທິການ ແລະ ກິລາ ໃນປີ 1965 ທີ່ນະຄອນຫຼວງເຕເຮລານ ປະເທດອີຣານໄດ້ຄົ້ນຄວ້ານຳສະເໜີໃຫ້ມີວັນສາກົນແຫ່ງການລຶບລ້າງຄວາມບໍ່ຮູ້ໜັງສື ຊຶ່ງໃນຊຸມປີຕໍ່ມາຄືປີ 1986 ກອງປະຊຸມໃຫຍ່ອົງການອຸຍ ແນັດສະໂກ ຄັ້ງທີ 14 ຈຶ່ງມີມະຕິຮັບຮອງເອົາ ວັນທີ 8 ກັນຍາ ຂອງທຸກໆປີໃຫ້ເປັນວັນສາກົນແຫ່ງການລຶບລ້າງຄວາມບໍ່ຮູ້ໜັງສື ແລະ ພ້ອມກັນນັ້ນກໍໄດ້ຮຽກຮ້ອງໃຫ້ທຸກໆປະເທດທີ່ເປັນສະມາຊິກຂອງອົງການສະຫະປະຊາຊາດຈັດຕັ້ງສະ ເຫຼີມສະຫຼອງວັນດັ່ງກ່າວທຸກໆ ປີ ເພື່ອສະຫຼຸບຕີລາຄາຜົນຂອງ ການຈັດຕັ້ງປະຕິບັດແຜນການ ລຶບລ້າງຄວາມບໍ່ຮູ້ໜັງສື ໃນ ປະເທດຂອງຕົນ ພ້ອມກັນນັ້ນ ກໍໄດ້ກຳນົດທິດທາງ, ແຜນ ການ, ຄາດໝາຍສູ້ຊົນ ແລະ ວິທີການຈັດການສຶກສາ ແນ ໃສ່ການລຶບລ້າງຄວາມບໍ່ຮູ້ໜັງ ສືໃນປີຕໍ່ໆໄປ. ໃນແຕ່ລະປີ, ຜູ້ອຳນວຍ ການໃຫຍ່ອົງການອຸຍແນັດສະໂກ ໄດ້ມີສານໃຫ້ລັດພາຄີໃຫ້ ເອົາໃຈໃສ່ສົ່ງເສີມການຮູ້ໜັງສື ແລະ ການພັດທະນາແບບຍືນຍົງ ພ້ອມທັງມີຄຳຂວັນອອກໃນແຕ່ລະປີ ສຳລັບປີ 2018 ນີ້ ແມ່ນ "ການຮູ້ໜັງສື ແລະ ການພັດທະນາທັກສະດ້ານຕ່າງໆ" (Literacy and Skills development). ສຳລັບສາທາລະນະລັດ ປະຊາທິປະໄຕ ປະຊາຊົນລາວ ຂອງພວກເຮົາພັກ ແລະ ລັດຖະບານ ຍາມໃດກໍໃຫ້ຄວາມສຳ ຄັນຕໍ່ວຽກງານການສຶກສາຂອງປະຊາຊົນບັນດາເຜົ່າ ແລະ ຕໍ່ ການລຶບລ້າງຄວາມບໍ່ຮູ້ໜັງສືທີ່ໄດ້ລະບຸຢູ່ໃນກົດໝາຍ ວ່າດ້ວຍການສຶກສາແຫ່ງ ສາທາລະນະລັດ ປະຊາທິປະໄຕ ປະຊາຊົນລາວ. ພາຍຫຼັງໄດ້ຈັດຕັ້ງພິທີປະກາດໃນວັນທີ 28/8/2015 ແລ້ວຍັງສືບຕໍ່ເກັບກຳສະຖິຕິຈຳນວນປະຊາກອນທີ່ຍັງບໍ່ທັນຈົບຊັ້ນປະຖົມ ແລະ ຈັດຕັ້ງການຮຽນ-ການສອນ ຊຶ່ງປີ 2017-2018 ມີຜົນສຳເລັດດ່ັງນີ້: ປະຊາກອນທີ່ມີອາຍຸ 15 ປີຂຶ້ນໄປຮຽນຈົບລະດັບລຶບລ້າງຄວາມບໍ່ຮູ້ໜັງສືຈຳນວນ 5.504 ຄົນ, ຍິງ 3.003 ຄົນ, ຊາຍ 2.504 ຄົນ; ຮຽນຈົບຊັ້ນປະຖົມບຳລຸງໄດ້ທັງໝົດ 15.763 ຄົນ, ເປັນຍິງ 8.528 ຄົນ, ຊາຍ 7.235 ຄົນ. ນອກຈາກນີ້ຍັງໄດ້ບຳລຸງຊັ້ນມັດທະຍົມ ແລະ ຜູ້ຮຽນຈົບຊັ້ນ ມັດທະຍົມຕອນຕົ້ນລະບົບບຳ ລຸງໄດ້ຈຳນວນ 17.613 ຄົນ, ຍິງ 7.217 ຄົນ, ຊາຍ 10.396 ຄົນ. ຈົບຊັ້ນມັດທະຍົມຕອນປາຍໄດ້ຈຳນວນ 1.747 ຄົນ, ຍິງ 516 ຄົນ, ຊາຍ 1.231 ຄົນ. ປະກາດຈົບຊັ້ນມັດທະຍົມຕອນຕົ້ນທ່ົວເມືອງໄດ້ 112 ເມືອງ ໃນຈຳນວນ 148 ເມືອງ ໃນຂອບເຂດທົ່ວປະເທດ ແລະ ປະກາດຈົບຊັ້ນມັດທະຍົມຕອນຕົ້ນບຳລຸງທົ່ວແຂວງໄດ້ 2 ແຂວງ ແລະ 1 ນະຄອນຫຼວງຄື: ແຂວງໄຊຍະບູລີ, ຊຽງຂວາງ ແລະ ນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນ. ຕາງໜ້າໃຫ້ລັດຖະບານ ແຫ່ງ ສປປ ລາວ ແລະ ກະຊວງສຶກສາທິການ ແລະ ກິລາ, ຂ້າພະເຈົ້າຂໍສະແດງຄວາມຍ້ອງຍໍສັນລະເສີນມາຍັງຄະນະພັັກ, ອຳນາດການປົກຄອງແຕ່ລະຂັ້ນ ແຕ່ຂັ້ນສູນກາງລົງຮອດທ້ອງຖ່ິນ, ບັນດາຂະແໜງການ, ອົງການຈັດຕັ້ງມະຫາຊົນ, ການຈັດຕັ້ງພາກເອກະຊົນ, ຊຸມຊົນ, ຜູ້ບໍລິຫານການສຶກ ສາ ແລະ ກິລາ, ຄູ-ອາຈານ ແລະ ນັກຮຽນຕະຫຼອດຮອດພີ່ ນ້ອງລາວບັນດາເຜົ່າທີ່ໄດ້ປະ ກອບສ່ວນຢ່າງຕັ້ງໜ້າເຂົ້າໃນວຽກງານການສຶກສານອກໂຮງຮຽນກໍຄືວຽກງານລຶບລ້າງຄວາມບໍ່ຮູ້ໜັງສື. ຂໍຂອບໃຈມາຍັງບັນດາປະເທດເພື່ອນມິດ, ທີ່ໄດ້ໃຫ້ການສະໜັບສະໜູນຕໍ່ຜົນສຳເລັດໃນໄລຍະຜ່ານມາ. ໂດຍອີງໃສ່ເປົ້າໝາຍການພັດທະນາທີ່ຍືນຍົງການສຶກສາຫຼັງປີ 2015 ຈະພັດທະນາຕາມທິດແບບຍືນຍົງ ແລະ ການຮຽນຮູ້ຕະຫຼອດຊີວິດ. ສະນັ້ນ ສປປ ລາວ ພວກເຮົາຈະໄດ້ເລັ່ງໃສ່ຍົກລະດັບການສຶກສາໃຫ້ພົນລະເມືອງລາວຈົບການສຶກສາພາກບັງຄັບ 9 ປີຮຽນດ້ວຍການເອົາໃຈໃສ່ຂະຫຍາຍຕາໜ່າງການສຶກສາຊັ້ນປະຖົມ ແລະ ມັດທະຍົມຕອນຕົ້ນໃຫ້ທົ່ວເຖິງ ພ້ອມທັງສ້າງເງ່ືອນໄຂໃຫ້ພົນລະເມືອງລາວສາມາດເຂົ້າເຖິງການສຶກສາຢ່າງມີຄວາມສະເໝີພາບກັນ, ພ້ອມກັນນັ້ນກໍເອົາໃຈໃສ່ຈັດການຮຽນ-ການສອນການບຳລຸງຍົກລະດັບໃຫ້ປະຊາຊົນໃນຮູບແບບການສຶກສານອກໂຮງຮຽນເປັນປົກກະຕິ, ຜູ້ຈົບຊັ້ນປະຖົມສຶກສາແລ້ວກໍໃຫ້ໄດ້ສືບຕໍ່ບຳລຸງໃຫ້ຈົບຊັ້ນມັດທະຍົມຕົ້ນ ຫຼື ສູງຂຶ້ນໄປກ່ວານັ້ນ. ສອນໃຫ້ຜູ້ຮຽນມີຄວາມຮູ້ຕິດພັນກັບການຮຽນຮູ້ວິຊາຊີບໃດໜຶຶ່ງທີ່ໝັ້ນຄົງ, ນຳເອົາຄວາມຮູ້ນັ້ນໄປພັດທະນາຄຸນນະພາບຊີວິດຂອງເຂົາເຈົ້າໃຫ້ດີຂຶ້ນ. ນຳເອົາຄວາມຮູ້ນັ້ນໄປພັດທະນາເສດຖະກິດ-ສັງຄົມຂອງຊາດໃຫ້ຈະເລີນກ້າວໜ້າຂຶ້ນເລື້ອຍໆ. ພວກເຮົາຍັງຈະໄດ້ເອົາໃຈໃສ່ບຳລຸງຊັ້ນປະຖົມໃຫ້ກຸ່ມຄົນທີ່ຕົກຄ້າງ ແລະ ຊຸກຍູ້ໃຫ້ຮຽນຕໍ່ຊັ້ນ ມັດທະຍົມຕົ້ນ. ຄາດໝາຍພວກເຮົາຮອດປີ 2020, ປະ ຊາກອນທີ່ມີອາຍຸ 15-35 ປີໃຫ້ສຳເລັດການສຶກສາຊັ້ນມັດ ທະຍົມຕອນຕົ້ນບຳລຸງໃນຂອບເຂດທ່ົວປະເທດ. ດັ່ງນັ້ນ, ຂ້າພະເຈົ້າຂໍ ຮຽກຮ້ອງມາຍັງຄະນະພັກ, ອຳນາດການປົກຄອງ, ຜູ້ບໍລິ ຫານການສຶກສາ, ຄູ-ອາຈານ, ນັກຮຽນ, ພໍ່ແມ່ປະຊາຊົນບັນດາເຜ່ົາ, ປະເທດເພື່ອນມິດ ແລະ ທຸກການຈັດຕັ້ງສາກົນ ຈົ່ງໄດ້ສືບຕໍ່ປະກອບສ່ວນສະໜັບສະໜູນ ແລະ ຈັດຕັ້ງປະຕິບັດວຽກງານສຶກສາທິການ ແລະ ກິລາ, ເປັນຕົ້ນແມ່ນວຽກງານສຶກສານອກໂຮງຮຽນກໍຄືວຽກງານລຶບລ້າງຄວາມບໍ່ຮູ້ໜັງສືໃຫ້ມີຜົນສຳເລັດເປັນຢ່າງດີ. (ຂ່າວ: ນ. ພູວັນ)